మార్హౌరా నుండి గినియా వరకు: భారత్ లోకోమోటివ్ ఎగుమతుల్లో చరిత్ర సృష్టించింది
2025 జూన్ 20న భారత్ రైల్వే రంగంలో చారిత్రాత్మక ఘట్టం ఆవిష్కృతమైంది. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, బీహార్ రాష్ట్రం సారణ్ జిల్లా మార్హౌరా లోకోమోటివ్ ఫ్యాక్టరీ నుండి గినియాకు ఎగుమతి కాబోయే తొలి లోకోమోటివ్ను పచ్చ జెండా ఊపి పంపించనున్నారు.
ఈ లోకోమోటివ్ ఎగుమతి, దేశం నుంచి బయటకు వెళ్లే మొదటి రైలు కావడం విశేషం. ఇది కేవలం రైలు ఎగుమతే కాదు – ఇది భారత రైల్వే తయారీ సామర్థ్యం, ‘మేక్ ఇన్ ఇండియా’ కలల విజయానికి ప్రతీకగా నిలుస్తోంది.
మార్హౌరా ఫ్యాక్టరీ – భారత్ లో తొలిసారిగా పబ్లిక్ ప్రైవేట్ పార్ట్నర్షిప్ (PPP)లో నిర్మితమైన ప్రాజెక్ట్ – అమెరికన్ కంపెనీ వాబ్టెక్ (GE Transportation) మరియు ఇండియన్ రైల్వే సంయుక్త భాగస్వామ్యంగా నిర్మించబడింది. 70 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఈ ఫ్యాక్టరీ, సంవత్సరానికి 100కి పైగా అధిక శక్తి లోకోమోటివ్లను తయారు చేయగల సామర్థ్యం కలిగి ఉంది.
ఈరోజు ఫ్యాగ్ఆఫ్ అవుతున్న ఎగుమతి ఒప్పందం అంతకంటే భారీది — 150 Made in India లోకోమోటివ్లు గినియాలోని SimFer కంపెనీకి చెందిన Simandou ఐరన్ ఓర్ ప్రాజెక్టుకు పంపబడతాయి. రూ. 3,000 కోట్ల విలువ గల ఈ ఒప్పందం గ్లోబల్ టెండర్ ద్వారా గెలుచుకోవడం ద్వారా భారత తయారీ నాణ్యతపై ప్రపంచ నమ్మకాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.
ఈ లోకోమోటివ్లు ES43ACmi మోడల్ లో భాగంగా ఉండి, air-conditioned cabins, ఫైర్ డిటెక్షన్ సిస్టమ్, microwave, refrigerator, వాటర్లెస్ టాయిలెట్ వంటి సౌకర్యాలతో లభిస్తున్నాయి. వాటిలో Distributed Power Wireless Control System (DPWCS) వంటి ఆధునిక సాంకేతికత ఉండటం విశేషం.
ఇది కేవలం రైలు ఎగుమతి కాకుండా — భారత్-ఆఫ్రికా ఆర్థిక సంబంధాలను బలపరచే కీలక ఘట్టం. మార్హౌరా ఫ్యాక్టరీ, బ్రాడ్ గేజ్, స్టాండర్డ్ గేజ్, కేప్ గేజ్ రైళ్లను తయారు చేయగలదు. ఈ లవచిక స్వాభావం దీన్ని అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ప్రముఖ హబ్గా నిలబెడుతోంది.
బీహార్ వంటి అభివృద్ధి చెందుతున్న రాష్ట్రంలో ఇలాంటి ప్రాజెక్టు ద్వారా ఉపాధి అవకాశాలు పెరుగుతుండటం, కేంద్ర ప్రభుత్వం అభివృద్ధిపై పెట్టిన దృష్టిని చూపుతోంది. రాబోయే ఎన్నికల నేపథ్యంలో ఈ ఎగుమతి ఘట్టం రాజకీయంగా కూడా ప్రాధాన్యతను సంతరించుకుంది.